Cystagon – edukacyjna ulotka dla pacjenta
Informacje poniżej mają charakter edukacyjny i nie zastępują porady lekarza ani farmaceuty.
1. Nazwa leku i postać
Nazwa: Cystagon
Postać: kapsułki twarde
Warianty opakowań dostępne w danych wejściowych:
- Cystagon kapsułki twarde 50 mg – 100 kapsułek
Uwaga: W obrocie mogą występować także inne moce lub wielkości opakowań. Zawsze sprawdzaj etykietę swojego opakowania.
2. Substancja czynna
Substancja czynna: winian cysteaminy (cysteamine bitartrate), związek odpowiadający cysteaminnie.
Cysteamina zmniejsza nagromadzenie cystyny w komórkach, co ma kluczowe znaczenie w leczeniu cystynozy nefropatycznej.
3. Wskazania do stosowania
Cystagon jest stosowany w leczeniu cystynozy nefropatycznej – rzadkiej choroby metabolicznej powodującej gromadzenie cystyny w komórkach i uszkodzenie wielu narządów (m.in. nerek, oczu, wątroby, mięśni).
Leczenie ma na celu zmniejszenie stężenia cystyny w leukocytach oraz spowolnienie postępu choroby i jej powikłań.
4. Dawkowanie i sposób podawania
Dawkowanie ustala lekarz indywidualnie, w oparciu o wiek, masę/ powierzchnię ciała, tolerancję oraz docelowe stężenia cystyny w leukocytach.
Typowe zasady dawkowania (informacje edukacyjne)
- Leczenie zwykle rozpoczyna się od małych dawek i stopniowo zwiększa co kilka dni/tygodni, aby ograniczyć działania niepożądane ze strony przewodu pokarmowego.
- Dawka podtrzymująca bywa wyrażana jako cysteamina (zasada) i często wynosi około 1,3 g/m² powierzchni ciała na dobę, podawane w 4 dawkach podzielonych co około 6 godzin.
- Maksymalna dawka dobowa (cysteamina – zasada) zwykle nie przekracza około 1,95 g/m²/dobę. O wszystkich przeliczeniach decyduje lekarz, ponieważ produkt zawiera winian cysteaminy.
Sposób podawania
- Przyjmuj lek z jedzeniem lub tuż po posiłku i popijaj wodą – pomaga to zmniejszyć dolegliwości żołądkowe.
- Kapsułki należy połykać w całości. Jeśli dziecko nie potrafi połknąć kapsułki, lekarz może zalecić otwarcie kapsułki i podanie zawartości z niewielką ilością miękkiego pokarmu (np. przecieru) – zgodnie z instrukcją lekarza/farmaceuty.
- Nie podawaj zawartości kapsułki z bardzo gorącymi ani silnie kwaśnymi potrawami/napojami.
Jeśli pominiesz dawkę
Przyjmij ją możliwie szybko, chyba że zbliża się pora kolejnej – wtedy pomiń zapomnianą dawkę. Nie przyjmuj dawki podwójnej.
5. Działania niepożądane
Nie u każdego wystąpią działania niepożądane. Częściej obserwowane:
- ze strony przewodu pokarmowego: nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka, zgaga, utrata apetytu;
- ze strony skóry i węchu: charakterystyczny zapach ciała/oddechu (siarkowy), wysypka, świąd;
- inne: ból głowy, senność, zmęczenie, gorączka.
Rzadziej, ale wymagające pilnego kontaktu z lekarzem:
- objawy reakcji alergicznej (obrzęk twarzy/języka, duszność, pokrzywka, silna wysypka z pęcherzami);
- silny ból brzucha, wymioty z krwią lub smoliste stolce (podejrzenie krwawienia z przewodu pokarmowego/owrzodzeń);
- ciężkie reakcje skórne, owrzodzenia skóry, ból kości/stawów, nietypowe zasinienia;
- drgawki, znaczna senność lub splątanie;
- objawy zakażenia (gorączka, ból gardła) mogące wskazywać na zaburzenia krwi.
W przypadku uciążliwych dolegliwości żołądkowych lekarz może zalecić zmianę schematu dawkowania lub leki osłonowe.
6. Przeciwwskazania
- Nadwrażliwość (uczulenie) na cysteaminę lub którykolwiek składnik leku.
Ostrożnie i po konsultacji z lekarzem w przypadku: choroby wrzodowej, ciężkich chorób wątroby lub nerek, zaburzeń krwi, istotnych chorób przewodu pokarmowego oraz u osób ze skłonnością do owrzodzeń skóry.
7. Interakcje z innymi lekami
Zawsze poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach (na receptę, OTC, suplementach, ziołach). Zwróć szczególną uwagę na:
- leki drażniące przewód pokarmowy (np. NLPZ: ibuprofen, ketoprofen; doustne kortykosteroidy) – większe ryzyko dolegliwości żołądkowych i owrzodzeń;
- leki działające depresyjnie na ośrodkowy układ nerwowy (np. uspokajające, nasenne, alkohol) – możliwość nasilenia senności;
- leki wpływające na krew, wątrobę lub nerki – może być potrzebne częstsze monitorowanie badań;
- przyjmowanie z jedzeniem: posiłek zwykle poprawia tolerancję leku.
Nie ma kompletnych danych o wszystkich możliwych interakcjach – stosuj lek zgodnie z zaleceniem lekarza, który może modyfikować terapię towarzyszącą.
8. Uwagi dla pacjenta
- Monitorowanie: podczas leczenia zwykle kontroluje się stężenie cystyny w leukocytach, parametry nerek i wątroby oraz morfologię krwi. Nie opuszczaj zaplanowanych wizyt i badań.
- Ciąża i karmienie piersią: cysteamina może być szkodliwa dla płodu; stosowanie w ciąży tylko, gdy lekarz uzna to za konieczne. Skonsultuj skuteczną antykoncepcję. W czasie karmienia piersią decyzję o kontynuacji leczenia podejmuje lekarz.
- Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn: lek może powodować senność lub zawroty głowy. Zachowaj ostrożność do czasu poznania własnej reakcji na lek.
- Stosowanie u dzieci: dawki ustala się na podstawie powierzchni ciała; przestrzegaj ściśle schematu zaleconego przez specjalistę.
- Inne terapie w cystynozie: krople do oczu z cysteaminą leczą objawy oczne, ale nie zastępują terapii doustnej. Stosuj zgodnie z zaleceniem okulisty.
- Przechowywanie: trzymaj lek w oryginalnym opakowaniu, z dala od wilgoci i światła, poza zasięgiem dzieci. Przestrzegaj warunków z etykiety/opakowania.
- Nie przerywaj leczenia samodzielnie. Nagłe odstawienie może pogorszyć kontrolę choroby.
9. Ostrzeżenie edukacyjne
Niniejszy materiał ma charakter edukacyjny i nie stanowi oficjalnej ulotki ani porady medycznej. W sprawie diagnozy, dawkowania, działań niepożądanych, interakcji i sposobu stosowania zawsze kieruj się zaleceniami swojego lekarza prowadzącego oraz informacjami z dołączonej do opakowania ulotki producenta.