Synjardy – edukacyjna „ulotka dla pacjenta”

1. Nazwa leku i postać

Synjardy – tabletki powlekane.

Warianty opakowań (przykładowe):

• Synjardy tabletki powlekane (5 mg + 1000 mg) – 60 tabletek.

Uwaga: Lek może występować także w innych mocach. O dostępność zapytaj lekarza lub farmaceutę.

2. Substancja czynna

Każda tabletka zawiera dwie substancje czynne:

• empagliflozynę (inhibitor SGLT2),
• metforminę (lek z grupy biguanidów).

3. Wskazania do stosowania

Synjardy jest lekiem przeciwcukrzycowym stosowanym u dorosłych z cukrzycą typu 2 w celu poprawy kontroli glikemii jako uzupełnienie diety i aktywności fizycznej, zwłaszcza gdy:

• dotychczasowe leczenie samą metforminą nie zapewnia wystarczającej kontroli cukrzycy,
• pacjent stosuje już osobno empagliflozynę i metforminę i ma zostać przestawiony na jedną tabletkę złożoną,
• konieczne jest leczenie skojarzone z innymi lekami przeciwcukrzycowymi.

Nie jest to lek do leczenia cukrzycy typu 1 ani ostrej cukrzycowej kwasicy ketonowej.

4. Dawkowanie i sposób podawania

Dawkę indywidualnie ustala lekarz na podstawie dotychczasowego leczenia oraz wyników badań (m.in. glukoza, HbA1c, czynność nerek).

• Zazwyczaj lek przyjmuje się 2 razy na dobę, w trakcie posiłku lub bezpośrednio po nim, aby zmniejszyć dolegliwości żołądkowo-jelitowe związane z metforminą.
• Tabletkę należy połykać w całości, popijając wodą. Nie kruszyć ani nie rozgryzać.
• Maksymalne typowe dawki dobowo: empagliflozyna 25 mg (np. 12,5 mg 2×/dobę) oraz metformina 2000 mg (np. 1000 mg 2×/dobę).
• Przykład dla przepisanej mocy 5 mg + 1000 mg: lekarz może zalecić 1 tabletkę 2 razy na dobę (rano i wieczorem) – postępuj wyłącznie zgodnie z jego zaleceniami.

Pominięta dawka: przyjmij, gdy sobie przypomnisz, chyba że zbliża się pora kolejnej – nie przyjmuj dawki podwójnej.

Przedawkowanie: natychmiast skontaktuj się z lekarzem lub pogotowiem. Objawy mogą obejmować ciężkie nudności, wymioty, ból brzucha, senność, szybkie i płytkie oddychanie (ryzyko kwasicy mleczanowej).

Szczególne grupy: w zaburzeniach czynności nerek dawkę zwykle modyfikuje się lub lek może być przeciwwskazany – lekarz będzie regularnie oceniał funkcję nerek (eGFR).

5. Działania niepożądane

Jak każdy lek, Synjardy może powodować działania niepożądane. Nie u każdego one wystąpią.

Częste/umiarkowanie częste:

• dolegliwości żołądkowo-jelitowe: nudności, wymioty, biegunka, ból brzucha, wzdęcia, utrata apetytu (związane głównie z metforminą),
• zwiększone oddawanie moczu, pragnienie, suchość w ustach,
• zakażenia grzybicze okolic intymnych (u kobiet i mężczyzn), zakażenia dróg moczowych,
• ból głowy, zawroty głowy, spadki ciśnienia (zwłaszcza u osób starszych lub odwodnionych),
• hipoglikemia (zwykle gdy lek stosuje się łącznie z insuliną lub pochodnymi sulfonylomocznika),
• zmniejszenie stężenia witaminy B12 przy długotrwałym stosowaniu metforminy.

Rzadkie, ale poważne – natychmiastowa pomoc medyczna:

• kwasica mleczanowa (metformina): silne osłabienie, ból mięśni, uczucie zimna, narastająca senność, ból brzucha, szybkie/płytkie oddychanie, zwolniona nieregularna akcja serca,
• cukrzycowa kwasica ketonowa: nudności, wymioty, ból brzucha, przyspieszony oddech, zapach acetonu z ust, silne zmęczenie lub senność – może wystąpić nawet przy niezbyt wysokim cukrze,
• ciężkie zakażenia okolicy krocza (martwicze zapalenie powięzi krocza),
• reakcje alergiczne z obrzękiem twarzy, gardła, dusznością, wysypką pokrzywkową.

W przypadku wystąpienia objawów niepożądanych skontaktuj się z lekarzem, farmaceutą lub pielęgniarką.

6. Przeciwwskazania

• Nadwrażliwość (alergia) na empagliflozynę, metforminę lub którykolwiek składnik leku.
• Ciężkie zaburzenia czynności nerek (zwykle eGFR < 30 ml/min/1,73 m²) lub dializoterapia.
• Ostra lub przewlekła kwasica metaboliczna, w tym cukrzycowa kwasica ketonowa.
• Stany przebiegające z ciężkim niedotlenieniem, odwodnieniem lub ciężkim zakażeniem (np. wstrząs, sepsa) – ryzyko kwasicy mleczanowej.
• Ostre zatrucie alkoholem, alkoholizm.

Lek nie jest przeznaczony do leczenia cukrzycy typu 1.

7. Interakcje z innymi lekami

Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach, także tych bez recepty i suplementach.

• Insulina i pochodne sulfonylomocznika: zwiększone ryzyko hipoglikemii – może być konieczna modyfikacja dawek.
• Diuretyki (leki moczopędne) i leki obniżające ciśnienie: ryzyko odwodnienia i spadków ciśnienia.
• Niesteroidowe leki przeciwzapalne (np. ibuprofen), inhibitory ACE/ARB: wpływ na nerki – konieczna kontrola eGFR.
• Alkohol: zwiększa ryzyko kwasicy mleczanowej (metformina) i kwasicy ketonowej – ogranicz lub unikaj spożycia.
• Środki kontrastowe zawierające jod (badania RTG/CT): ryzyko zaburzeń pracy nerek i kwasicy mleczanowej – zwykle należy przerwać metforminę w dniu badania i wznowić po ocenie czynności nerek (zwykle po ≥48 h).
• Leki sprzyjające kwasicy (inhibitory anhydrazy węglanowej, np. acetazolamid, topiramat): zwiększone ryzyko kwasicy – zachować ostrożność.
• Leki wpływające na wydalanie nerkowe kationów (np. cymetydyna): mogą zwiększać stężenie metforminy – wymaga nadzoru.
• Lek litowy: inhibitory SGLT2 mogą zmieniać jego stężenie – konieczne monitorowanie poziomu litu.
• Beta-blokery: mogą maskować objawy hipoglikemii (np. kołatanie serca).

8. Uwagi dla pacjenta

• Regularnie pij odpowiednią ilość wody, szczególnie podczas upałów, biegunki, wymiotów lub gorączki – odwodnienie nasila działania niepożądane.
• W razie ciężkiej infekcji, planowanego większego zabiegu, podania kontrastu jodowego lub istotnego ograniczenia jedzenia/picia – skontaktuj się z lekarzem; może być konieczna czasowa przerwa w stosowaniu leku.
• Zachowuj higienę okolic intymnych; w przypadku objawów zakażenia (świąd, pieczenie, upławy, ból przy oddawaniu moczu) zgłoś się do lekarza.
• Kontroluj poziomy cukru, HbA1c oraz czynność nerek; przy długotrwałej terapii rozważ oznaczanie witaminy B12.
• Objawy alarmowe wymagające pilnego kontaktu z lekarzem: cechy kwasicy (mleczanowej lub ketonowej), silne odwodnienie, nagły ból/obrzęk i zaczerwienienie w okolicy krocza, objawy ciężkiej reakcji alergicznej.
• Ciąża i karmienie piersią: poinformuj lekarza – empagliflozyna nie jest zalecana w ciąży i podczas karmienia piersią; lekarz rozważy alternatywę.
• Nie prowadź pojazdów ani nie obsługuj maszyn, jeśli odczuwasz objawy hipoglikemii (drżenie, poty, głód, zawroty) lub znacznego spadku ciśnienia (zawroty, omdlenia).
• Przechowuj lek w miejscu niewidocznym i niedostępnym dla dzieci, w temperaturze zgodnej z zaleceniami na opakowaniu. Nie stosuj po upływie terminu ważności.

9. Ostrzeżenie edukacyjne

Niniejszy materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje porady lekarza ani oficjalnej ulotki dołączonej do opakowania. Nie zmieniaj dawki ani nie przerywaj leczenia bez konsultacji z lekarzem. W przypadku wątpliwości lub niepokojących objawów skontaktuj się z lekarzem lub farmaceutą.