1. Nazwa leku i postać

Syrop prawoślazowo-tymiankowy – produkt leczniczy roślinny w postaci syropu do stosowania doustnego, tradycyjnie używany przy kaszlu i podrażnieniu gardła.

Warianty opakowań

• Syrop prawoślazowo-tymiankowy, syrop – 100 ml

2. Substancja czynna

Połączenie ekstraktów roślinnych:

• Prawoślaz lekarski (Althaea officinalis, radix) – korzeń prawoślazu zawierający śluzy roślinne, które tworzą ochronną warstwę na błonach śluzowych gardła, łagodząc podrażnienie i suchość.
• Tymianek (Thymus vulgaris, herba) – ziele tymianku wykazuje działanie wykrztuśne i wspomagające oczyszczanie dróg oddechowych z wydzieliny.

Dokładny rodzaj i stężenie wyciągów (płynny/suchy) zależą od producenta. Sprawdź etykietę opakowania.

3. Wskazania do stosowania

Syrop prawoślazowo-tymiankowy stosuje się tradycyjnie:

• przy kaszlu towarzyszącym przeziębieniu i infekcjom górnych dróg oddechowych (kaszel suchy i mokry),
• w celu złagodzenia podrażnienia gardła, chrypki i uczucia drapania,
• do upłynniania i ułatwienia odkrztuszania wydzieliny.

Jeśli kaszel trwa dłużej niż 7 dni, nasila się lub towarzyszy mu gorączka, duszność, ból w klatce piersiowej czy odkrztuszanie krwi – skontaktuj się z lekarzem.

4. Dawkowanie i sposób podawania

Stosuj zgodnie z informacją na etykiecie danego produktu lub zaleceniami lekarza/farmaceuty. Poniżej orientacyjne, edukacyjne wskazówki dla tradycyjnych syropów prawoślazowo-tymiankowych:

• Dorośli i młodzież ≥12 lat: zazwyczaj 10 ml 3–4 razy na dobę.
• Dzieci 6–11 lat: zazwyczaj 5 ml 3–4 razy na dobę.
• Dzieci 1–5 lat: zazwyczaj 2,5–5 ml 2–3 razy na dobę.
• Dzieci <1 roku: stosowanie tylko po konsultacji z lekarzem.

Jak stosować:

• Wstrząśnij butelkę przed użyciem. Odmierz dawkę dołączoną miarką.
• Można przyjmować po posiłku; popijanie niewielką ilością wody może ułatwić połykanie.
• W trakcie dnia pij dużo płynów – nawadnianie wspiera rozrzedzanie wydzieliny.
• Nie przekraczaj zalecanej dawki dobowej.

Pominięcie dawki: przyjmij następną o zwykłej porze. Nie stosuj dawki podwójnej.

Czas stosowania: zwykle do ustąpienia objawów; jeśli brak poprawy po 5–7 dniach, skonsultuj się z lekarzem.

5. Działania niepożądane

U większości osób syrop jest dobrze tolerowany. Możliwe są jednak:

• dolegliwości żołądkowo-jelitowe: nudności, dyskomfort w nadbrzuszu, biegunka,
• reakcje nadwrażliwości: wysypka, świąd, pokrzywka, obrzęk, zaostrzenie objawów u osób z alergią na rośliny z rodziny jasnotowatych (Lamiaceae),
• bardzo rzadko: skurcz oskrzeli u osób predysponowanych (np. astma, alergicy).

Przerwij stosowanie i pilnie skontaktuj się z lekarzem, jeśli wystąpią objawy reakcji alergicznej (trudności w oddychaniu, obrzęk twarzy/języka/gardła) lub silne dolegliwości ze strony przewodu pokarmowego.

6. Przeciwwskazania

• Nadwrażliwość na prawoślaz, tymianek, tymol lub inne rośliny z rodziny Lamiaceae, bądź na którykolwiek składnik preparatu.
• Dzieci młodsze niż 1 rok – chyba że lekarz zaleci inaczej.
• Jeśli produkt zawiera alkohol lub znaczną ilość cukru: ostrożnie lub unikać w ciąży, w okresie karmienia piersią, u dzieci, osób z chorobą wątroby, padaczką, u diabetyków – sprawdź etykietę.

7. Interakcje z innymi lekami

• Prawoślaz (śluz roślinny) może zmniejszać wchłanianie leków przyjmowanych doustnie. Dla bezpieczeństwa zachowaj odstęp co najmniej 1–2 godzin między syropem a innymi lekami (np. antybiotykami, hormonami tarczycy, doustną antykoncepcją, lekami na serce).
• Nie łącz rutynowo syropów o działaniu wykrztuśnym z lekami przeciwkaszlowymi hamującymi odruch kaszlu (np. dekstrometorfan, butamirat), chyba że lekarz zaleci inaczej.
• Jeśli przyjmujesz leki przewlekle (na krzepliwość krwi, tarczycę, nadciśnienie, cukrzycę i inne) – zapytaj farmaceutę o możliwe interakcje z konkretnym preparatem.

8. Uwagi dla pacjenta

• Ciąża i karmienie piersią: bezpieczeństwo mieszanek z prawoślazem i tymiankiem nie jest w pełni ustalone. Stosowanie wyłącznie po konsultacji z lekarzem.
• Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn: syrop nie powinien wpływać na zdolność prowadzenia; jeśli zawiera alkohol – zachowaj ostrożność.
• Cukrzyca, dieta niskocukrowa: wiele syropów zawiera sacharozę lub inne słodziki – sprawdź skład. W razie potrzeby wybierz preparat bezcukrowy.
• Alergie: osoby uczulone na rośliny z rodziny jasnotowatych (np. tymianek, oregano, mięta) powinny zachować ostrożność.
• Przechowywanie: przechowuj w temperaturze zgodnej z etykietą, z dala od światła i poza zasięgiem dzieci. Po otwarciu zużyj w terminie podanym przez producenta.
• Kiedy do lekarza: brak poprawy po 5–7 dniach, wysoka gorączka, duszność, ból w klatce piersiowej, świsty, zaostrzenie astmy, odkrztuszanie krwi, nawracający lub nocny kaszel u dziecka.
• Wsparcie niefarmakologiczne: nawadnianie, nawilżanie powietrza, unikanie dymu tytoniowego, odpoczynek głosowy.

9. Ostrzeżenie edukacyjne

Niniejszy materiał ma charakter informacyjny i nie zastępuje konsultacji z lekarzem lub farmaceutą. Przed użyciem zapoznaj się z etykietą i informacją dla pacjenta dołączoną do opakowania. W razie wątpliwości dotyczących dawkowania, składu (w tym zawartości cukru/alkoholu) czy możliwych interakcji – zasięgnij porady specjalisty.