Ytracis – edukacyjna „ulotka” dla pacjenta

Uwaga: Ytracis jest prekursorem produktu radiofarmaceutycznego. Nie podaje się go bezpośrednio pacjentowi. Służy do wytwarzania (znakowania) innych leków terapeutycznych stosowanych następnie u pacjentów w medycynie nuklearnej.

1. Nazwa leku i postać

Nazwa: Ytracis

Postać: prekursor produktu radiofarmaceutycznego, roztwór

Warianty opakowań:

• Ytracis, roztwór (1,850 GBq/ml) – 1 fiolka 2 ml

2. Substancja czynna

Chlorek itru (90Y) – radioaktywny izotop itru (Y-90) w roztworze chlorkowym. Preparat jest przeznaczony do znakowania (połączenia) odpowiednich cząsteczek nośnikowych w warunkach kontrolowanych, w celu wytworzenia docelowego leku radiofarmaceutycznego.

3. Wskazania do stosowania

Ytracis jest stosowany wyłącznie przez uprawniony personel w pracowni medycyny nuklearnej do radioznakowania cząsteczek (np. wybranych peptydów lub przeciwciał). Tak oznakowany produkt końcowy może być następnie użyty do leczenia określonych chorób, w tym niektórych nowotworów, zgodnie z rejestracją i zaleceniami dla danego leku końcowego.

Ytracis sam w sobie nie jest podawany pacjentowi.

4. Dawkowanie i sposób podawania

• Tylko do użytku profesjonalnego. O przygotowaniu i podaniu decyduje lekarz medycyny nuklearnej. Procedury odbywają się w wyspecjalizowanej placówce, z zachowaniem zasad ochrony radiologicznej.
• Dawka (aktywność) podawana pacjentowi dotyczy już leku końcowego wytworzonego z użyciem Ytracis i jest dobierana indywidualnie (m.in. w zależności od wskazania, masy ciała, czynności nerek i szpiku).
• Sposób podania: docelowy, radioznakowany lek zwykle podaje się dożylnie (wlew lub wstrzyknięcie). Podczas przygotowania mogą być zlecane badania krwi i czynności narządów oraz – jeśli to konieczne – premedykacja.
• Zalecenia dla pacjenta po podaniu leku końcowego:
  • pij więcej płynów przez 1–2 dni, jeśli lekarz tak zaleci, aby ułatwić eliminację radionuklidu;
  • stosuj zasady higieny (dokładne spłukiwanie toalety, mycie rąk);
  • przez czas wskazany przez lekarza ogranicz bliski, długotrwały kontakt z małymi dziećmi i kobietami w ciąży;
  • w razie zaczerwienienia, bólu lub obrzęku w miejscu wkłucia natychmiast poinformuj personel.

5. Działania niepożądane

Działania niepożądane zależą od końcowego leku radiofarmaceutycznego, który został przygotowany z użyciem Ytracis, oraz od dawki i indywidualnych czynników pacjenta. Mogą obejmować m.in.:

• zmęczenie, nudności, wymioty, ból brzucha, biegunka lub utrata apetytu;
• zaburzenia hematologiczne (spadek liczby krwinek: leukopenia, trombocytopenia, anemia), zwiększona podatność na zakażenia i krwawienia;
• reakcje nadwrażliwości (wysypka, świąd, rzadko reakcje anafilaktyczne);
• ból lub obrzęk w miejscu podania; w przypadku wynaczynienia – ryzyko miejscowego uszkodzenia tkanek przez promieniowanie;
• w zależności od leku końcowego: możliwe działanie nefrotoksyczne lub hepatotoksyczne;
• bardzo rzadko – opóźnione działania na szpik kostny.

Natychmiast skontaktuj się z lekarzem, jeśli wystąpi: gorączka, dreszcze, nasilone krwawienia lub siniaki, duszność, silny ból, objawy reakcji alergicznej, skąpomocz lub krew w moczu.

6. Przeciwwskazania

• nadwrażliwość na chlorek itru (90Y) lub którykolwiek składnik roztworu;
• ciąża – stosowanie radiofarmaceutyków jest co do zasady przeciwwskazane (wyjątki wymagają szczegółowej oceny korzyści i ryzyka);
• karmienie piersią – zwykle konieczne jest przerwanie karmienia na okres wskazany przez lekarza;
• ciężkie zaburzenia hematologiczne lub ciężka niewydolność nerek/wątroby – mogą stanowić przeciwwskazanie do podania leku końcowego;
• niemożność przestrzegania zaleceń dotyczących bezpieczeństwa radiacyjnego.

7. Interakcje z innymi lekami

Interakcje dotyczą przede wszystkim leku końcowego przygotowanego z Ytracis. Poinformuj lekarza o wszystkich przyjmowanych lekach i suplementach. Zwróć uwagę na:

• leki mielosupresyjne (chemioterapia, niektóre immunosupresanty) i/lub radioterapia – ryzyko nasilenia supresji szpiku;
• leki nefrotoksyczne (np. niektóre antybiotyki, NLPZ w dużych dawkach) – możliwe zwiększenie ryzyka uszkodzenia nerek zależnie od leku końcowego;
• suplementy/metale i chelator y (np. EDTA, DTPA) – teoretycznie mogą wpływać na stabilność niektórych radioznakowanych preparatów; postępuj zgodnie z zaleceniami ośrodka co do odstawiania/odroczenia;
• nawodnienie i diuretyki – schemat przyjmowania może być modyfikowany przez lekarza dla poprawy bezpieczeństwa.

8. Uwagi dla pacjenta

• Ytracis nie jest lekiem do samodzielnego stosowania. Cała procedura odbywa się w licencjonowanej pracowni medycyny nuklearnej.
• Przed leczeniem przekaż pełną listę leków, suplementów i alergii oraz informacje o chorobach przewlekłych.
• Osoby w wieku rozrodczym: konieczna jest skuteczna antykoncepcja przez okres wskazany przez lekarza (zwykle co najmniej kilka miesięcy po terapii).
• Ciąża: poinformuj personel, jeśli jesteś w ciąży lub podejrzewasz ciążę; może być wymagany test ciążowy.
• Karmienie piersią: może być zalecone czasowe przerwanie karmienia – uzyskaj indywidualne zalecenia.
• Prowadzenie pojazdów i obsługa maszyn: jeśli odczuwasz zmęczenie lub zawroty głowy po leczeniu, nie prowadź.
• Przechowywanie i utylizacja: leki radiofarmaceutyczne są przechowywane i utylizowane wyłącznie przez uprawnione placówki zgodnie z przepisami.

9. Ostrzeżenie edukacyjne

Niniejszy materiał ma charakter edukacyjny i nie zastępuje oficjalnej ulotki producenta ani porady lekarza. O szczegółach dotyczących wskazań, dawkowania, możliwych działań niepożądanych i środków ostrożności decyduje lekarz medycyny nuklearnej na podstawie docelowego leku radiofarmaceutycznego przygotowanego z użyciem Ytracis.

W razie jakichkolwiek niepokojących objawów po leczeniu skontaktuj się z lekarzem lub zgłoś się do najbliższego szpitalnego oddziału ratunkowego.